Pierogi z kaszą gryczaną i twarogiem to smak, który kojarzy mi się z Lubelszczyzną i domową kuchnią ze wschodniej Polski. W moim domu takie pierogi pojawiały się często i właśnie dlatego wracam do nich do dziś. Farsz z kaszy gryczanej, białego sera i cebuli podsmażonej na słoninie ma bardzo charakterystyczny smak – prosty, konkretny i mocno zakorzeniony w tradycyjnej kuchni.
Można podać je ze śmietaną, skwarkami albo cebulką. Ja najbardziej lubię wersję ze stopioną słoninką i podrumienioną cebulą, bo właśnie tak pamiętam je z domu.
Pierogi z kaszą gryczaną po lubelsku
To nie są pierogi delikatne i neutralne w smaku. Kasza gryczana jest wyrazista, twaróg łagodzi farsz, a słonina z cebulą dodaje mu charakteru.
Jeśli chcesz, możesz zamiast słoniny użyć masła, ale smak będzie wtedy inny – łagodniejszy i mniej charakterystyczny. W wersji, którą znam z Lubelszczyzny, właśnie słoninka z cebulą robi ogromną część smaku.
Składniki na ciasto
- 500 g mąki pszennej
- około 250 ml ciepłej wody, około 70°C
- 65 g masła, roztopionego
- ½-¾ łyżeczki soli
Składniki na farsz
- 200 g suchej kaszy gryczanej
- 400 g twarogu
- 1 cebula
- około 100-150 g słoniny
- sól
- pieprz czarny
Opcjonalnie
- masło zamiast słoniny
- śmietana do podania
- podsmażona cebulka lub skwarki do podania

Jak przygotować kaszę gryczaną do farszu?
Kaszę gryczaną ugotuj tradycyjnie w osolonej wodzie zgodnie z proporcjami odpowiednimi dla używanej kaszy.
Po ugotowaniu dobrze ją odparuj i pozostaw do całkowitego wystudzenia.
Nie łącz gorącej kaszy z twarogiem. Podobnie jak w przypadku ziemniaków do pierogów ruskich, wysoka temperatura może zmienić strukturę sera i sprawić, że farsz będzie mniej przyjemny.
Jak zrobić farsz z kaszą gryczaną i twarogiem?
Cebulę drobno posiekaj.
Słoninę pokrój w małą kostkę i wytop na patelni. Kiedy zacznie się rumienić, dodaj cebulę i smaż razem do uzyskania złotego koloru.
Twaróg dobrze rozdrobnij. Nie musisz go mielić, jeśli jest świeży i łatwo się rozpada.
Połącz wystudzoną kaszę, twaróg oraz cebulkę ze słoninką. Dodaj również trochę wytopionego tłuszczu.
Dopraw farsz solą i pieprzem.
Wymieszaj dokładnie i spróbuj. Farsz powinien być dobrze doprawiony i wyraźny w smaku.
Jak zrobić ciasto na pierogi?
Mąkę przesiej do dużej miski albo wysyp na stolnicę.
Dodaj sól i roztopione masło.
Na początek wlej około 240 ml ciepłej wody i zacznij wyrabiać ciasto.
Jeśli będzie zbyt zwarte, dolewaj pozostałą wodę stopniowo.
Wyrabiaj, aż ciasto stanie się miękkie, elastyczne i plastyczne. Powinno dobrze odchodzić od dłoni i stolnicy, ale nie może być suche.
Przykryj je miską albo ściereczką i pozostaw na około 20 minut.
Jak lepić pierogi z kaszą gryczaną?
Ciasto podziel na kilka części.
Każdą porcję cienko rozwałkuj, a pozostałe trzymaj przykryte, aby nie wysychały.
Wycinaj kółka o średnicy około 10-12 cm.
Na środek każdego kółka nałóż porcję farszu.
Możesz nakładać farsz łyżeczką albo wcześniej uformować z niego małe kulki. Druga metoda jest wygodna i znacznie ułatwia lepienie pierogów.
Złóż ciasto na pół i dokładnie sklej brzegi.
Jak gotować pierogi z kaszą gryczaną?
W dużym garnku zagotuj osoloną wodę.
Pierogi wrzucaj partiami, żeby miały miejsce swobodnie wypłynąć.
Od momentu wypłynięcia gotuj je około 1-2 minut, w zależności od grubości ciasta.
Wyjmuj łyżką cedzakową.
Z czym podawać pierogi z kaszą gryczaną?
Najbardziej klasyczne dodatki to:
- kwaśna śmietana
- cebulka podsmażona na słoninie
- skwarki
- masło z cebulką
Ja najbardziej lubię je właśnie ze śmietaną albo ze stopioną słoninką i cebulką.
Zobacz także:
- Pierogi ruskie
- Pierogi z kapustą i grzybami na Wigilię
- Pierogi z mięsem z rosołu i kiszoną kapustą
- Pierogi z kaczką

Czy do farszu trzeba mielić twaróg?
Nie. Jeśli twaróg jest świeży, miękki i dobrze się kruszy, wystarczy go dokładnie rozdrobnić i wymieszać z kaszą.
Czy można zrobić farsz bez słoniny?
Tak. Możesz użyć masła, ale farsz będzie miał delikatniejszy smak. Słonina z cebulką daje tym pierogom bardziej tradycyjny, charakterystyczny smak.
Czy kasza do farszu musi być zimna?
Tak, najlepiej całkowicie wystudzona. Dzięki temu łatwiej połączy się z twarogiem, a struktura sera pozostanie przyjemna.
Czy pierogi z kaszą gryczaną można mrozić?
Tak. Najlepiej ułożyć surowe pierogi pojedynczo na desce, zamrozić, a dopiero później przełożyć do woreczków lub pojemników.
Smacznego!
Lidka

Pierogi love w każdej postaci 🙂
Kocham pierogi,a w tej wersji są absolutnie przepyszne. U mnie czasami do takiego farszu dodaję jeszcze boczek, wtedy są o niebo lepsze w smaku.
Mieszkam na Lubelszczyźnie od urodzenia, a ani w domu rodzinnym ani u znajomych nikt nie robił tych pierogów:( muszę spróbować, tylko jak przekonać do naszych smaków męża – flancowanego Kurpia….
Moja babcia często robiła takie pierogi, tylko ciasto ręką rwała i z kulki formowała dość gruby kawałek na pieroga. Wspomnienie z dzieciństwa.
Chyba tak kiedyś robiły gospodynie domowe, pamiętam moja teściowa tak robiła, a to sędziwa już osoba. Jak dla mnie to wielka sztuka zrobić w ten sposób pierogi, a jeszcze te piękne falbanki! Podziw dla pań z tamtych lat. A pierogi z kasza i serem, to moje dzieciństwo, ze śmietaną były pyszne!